Wat is een eendraadschema? Volledige uitleg voor beginners
Wat is een eendraadschema precies?
Een eendraadschema is een vereenvoudigd overzicht van je volledige elektrische installatie. In tegenstelling tot een gedetailleerd bedradingsschema, worden alle geleiders van een stroomkring voorgesteld als een enkele lijn — vandaar de naam "eendraadschema". Het schema toont welke componenten er in je installatie aanwezig zijn en hoe ze onderling verbonden zijn, van de netaansluiting tot het laatste stopcontact.
Het eendraadschema is in Belgie wettelijk verplicht op basis van Boek 1, Hoofdstuk 2.10 van het AREI (Algemeen Reglement op de Elektrische Installaties). Dit artikel stelt expliciet dat elke huishoudelijke installatie vergezeld moet zijn van een eendraadschema en een situatieschema.
Wat staat er concreet op een eendraadschema?
Een correct opgesteld eendraadschema bevat minstens de volgende elementen:
- Het aansluitpunt van de netbeheerder (in Vlaanderen is dat Fluvius)
- De elektriciteitsmeter (digitaal of klassiek, eventueel bidirectioneel bij zonnepanelen)
- De hoofdschakelaar (2-polig bij eenfasig, 4-polig bij driefasig)
- De hoofddifferentieelschakelaar (300 mA als algemene bescherming tegen brandgevaar)
- De verdeelkast met alle differentieelschakelaars (30 mA) en automaten
- Alle stroomkringen met per kring: het type verbruiker, de kabeldoorsnede en het beveiligingstoestel
- De aardingsinstallatie met vermelding van het type (lus of staaf) en de gemeten aardingsweerstand
Daarnaast worden de officieel genormeerde AREI-symbolen gebruikt voor elk component. Dit zorgt ervoor dat elke elektricien of keurder het schema op dezelfde manier kan interpreteren. Meer over deze symbolen lees je in ons artikel over AREI-symbolen.
Waarom is een eendraadschema verplicht?
Het AREI schrijft voor dat elke elektrische installatie vergezeld moet zijn van een eendraadschema. Dit geldt in meerdere situaties:
- Nieuwbouw: Fluvius activeert de aansluiting pas na een positief keuringsverslag, waarvoor een eendraadschema vereist is.
- Verkoop van een woning: sinds 1 juli 2008 is een elektriciteitsattest verplicht bij verkoop. Zonder eendraadschema kan de keuring niet plaatsvinden.
- Verhuur: in Vlaanderen is een elektriciteitsattest verplicht bij verhuur sinds 1 januari 2021.
- Zware renovatie: bij het toevoegen of wijzigen van kringen moet het schema worden geactualiseerd en is een herkeuring nodig.
- Periodieke herkeuring: elke 25 jaar moet een huishoudelijke installatie opnieuw gekeurd worden (AREI Boek 1, art. 6.4.6).
Zonder geldig eendraadschema wordt je keuring automatisch afgekeurd. Bij de verkoop van een woning moet je als eigenaar een geldig keuringsattest kunnen voorleggen, en het eendraadschema maakt daar onlosmakelijk deel van uit.
Het verschil met een situatieschema
Veel mensen verwarren het eendraadschema met het situatieschema. Kort gezegd:
- Het eendraadschema toont de technische opbouw: hoe alles elektrisch verbonden is (schema-weergave).
- Het situatieschema toont de fysieke locatie: waar elk stopcontact, schakelaar en lichtpunt zich bevindt op de plattegrond van je woning.
Beide schema's zijn verplicht en vullen elkaar aan. De keurder controleert of beide overeenstemmen met de werkelijke installatie.
Hoe maak je een eendraadschema?
Je kan een eendraadschema laten opmaken door een erkend elektricien (reken op 150 tot 500 euro afhankelijk van de complexiteit), of je kan het zelf tekenen. Het AREI schrijft niet voor dat het door een professional moet worden opgemaakt.
Vroeger werd dit vaak met de hand gedaan, maar tegenwoordig bestaan er handige digitale tools. Met de Eendraadschema Maker kan je eenvoudig en snel een professioneel eendraadschema opstellen dat voldoet aan de AREI-normen. De tool gebruikt automatisch de correcte symbolen en structuur. Bekijk ons stappenplan om zelf een eendraadschema te tekenen voor een praktische handleiding.
Praktisch voorbeeld
Stel: je hebt een woning met een eenfasige aansluiting (230V, 40A). Je eendraadschema zou er dan zo uitzien:
- Bovenaan: netaansluiting Fluvius → digitale meter → hoofdschakelaar 40A 2-polig
- Hoofddifferentieel: 300 mA, type A, 40A
- Differentieel 1 (30 mA, type A, 40A): beschermt kring 1 t.e.m. 6
- Kring 1: verlichting gelijkvloers (automaat 16A, kabel 3G1,5 mm², 6 lichtpunten)
- Kring 2: stopcontacten gelijkvloers (automaat 20A, kabel 3G2,5 mm², 7 punten)
- Kring 3: kookplaat (automaat 32A, kabel 5G4 mm²)
- Enzovoort voor elke kring...
- Onderaan: aardingslus in koper 25 mm², gemeten weerstand: 12 ohm
Samenvatting
Een eendraadschema is een verplicht technisch document dat een vereenvoudigd overzicht geeft van je elektrische installatie. Het is nodig voor de keuring, bij verkoop, verhuur en na elke aanpassing aan je installatie. Zorg ervoor dat je eendraadschema altijd actueel is — dat bespaart je tijd, geld en stress bij een keuring. Met de Eendraadschema Maker heb je binnen enkele minuten een correct schema klaar.