Driefasig vs. eenfasig: welke aansluiting heb je nodig?

Eenfasig of driefasig: wat is het verschil?

In België zijn er twee soorten elektrische aansluitingen voor woningen: eenfasig (1x230V) en driefasig (3x400V). Het verschil zit in het aantal fasedraden dat van het elektriciteitsnet naar je woning loopt. Bij een eenfasige aansluiting heb je één fasedraad en één nuldraad. Bij een driefasige aansluiting heb je drie fasedraden en één nuldraad.

De meeste gewone woningen in België hebben een eenfasige aansluiting. Dit volstaat voor de meeste huishoudelijke toepassingen: verlichting, stopcontacten, wasmachine, vaatwasser en zelfs een elektrische kookplaat tot 7 kW.

Wanneer heb je een driefasige aansluiting nodig?

Een driefasige aansluiting is nodig of aangeraden in deze situaties:

• Hoog vermogen: als je totaal gevraagd vermogen hoger ligt dan 9,2 kW (40A eenfasig), is driefasig vaak de betere keuze.
• Elektrische verwarming: een woning die volledig elektrisch verwarmt, heeft al snel een driefasige aansluiting nodig.
• Warmtepomp: de meeste warmtepompen vragen een driefasige voeding vanwege hun hoog opstartvermogen.
• Snelle laadpaal: een laadpaal van 11 kW of meer werkt op drie fasen.
• Professioneel gebruik: zware machines, werkplaatsen of grotere installaties.
• Zonnepanelen: bij installaties boven de 5 kWp wordt vaak een driefasige omvormer geplaatst voor een betere verdeling over het net.

Voordelen van driefasig

Een driefasige aansluiting biedt enkele belangrijke voordelen:

• Hoger beschikbaar vermogen: met drie fasen kan je tot drie keer meer vermogen afnemen dan met één fase.
• Betere belasting­verdeling: je verdeelt het verbruik over drie fasen, waardoor de belasting per fase lager is.
• Stabielere spanning: doordat het vermogen verdeeld wordt, treedt er minder spanningsval op.
• Toekomstbestendig: met de elektrificatie van verwarming en transport wordt een driefasige aansluiting steeds relevanter.

Impact op je eendraadschema

De keuze tussen eenfasig en driefasig heeft een directe impact op je eendraadschema. Bij een driefasige installatie moet het schema duidelijk aangeven:

• De driefasige hoofdbeveiliging en differentieel
• Welke kringen op welke fase zijn aangesloten (L1, L2 of L3)
• Driefasige kringen (bv. kookplaat, warmtepomp) met de juiste kabeldoorsnede (bv. 5G2,5 of 5G6)
• De faseverdeling: een evenwichtige verdeling over de drie fasen is belangrijk

Met de Eendraadschema Maker kan je zowel eenfasige als driefasige installaties correct in kaart brengen. Het schema past zich automatisch aan op basis van de componenten die je toevoegt.

Overschakelen van eenfasig naar driefasig

Wil je overschakelen van een eenfasige naar een driefasige aansluiting? Dan moet je een aanvraag indienen bij je netbeheerder (Fluvius in Vlaanderen). De netbeheerder zal de aansluiting aanpassen, wat gepaard gaat met graafwerken en een nieuwe aansluiting. Reken op een kostprijs van €1.000 tot €3.000 afhankelijk van de situatie.

Na de omschakeling moet je verdeelkast worden aangepast aan de driefasige voeding en moet er een volledig nieuw eendraadschema worden opgesteld. Een herkeuring van de installatie is verplicht.

Veelgestelde vragen

Hoe ziet een driefasige installatie eruit op het eendraadschema?

Het eendraadschema toont de driefasige hoofdbeveiliging, differentieel en de verdeling van kringen over L1, L2 en L3. Lees meer over wat er op een eendraadschema staat.

Heb ik driefasig nodig voor een laadpaal?

Voor een laadpaal van 11 kW of meer wel. Lees ons artikel over laadpaal installeren en je eendraadschema.

Wat kost de overschakeling?

Reken op €1.000-€3.000 voor de netaansluiting, plus de kosten voor de nieuwe verdeelkast en herkeuring.