Thuisbatterij op eendraadschema en situatieschema: AREI-gids

Waarom een thuisbatterij op je schema moet

Steeds meer Belgische gezinnen combineren hun zonnepanelen met een thuisbatterij. Een thuisbatterij is geen plug-and-play-apparaat dat je zomaar in een stopcontact steekt: op een paar uitzonderingen na (zie verder) is het een volwaardige aanpassing aan je elektrische installatie. Dat betekent dat de batterij — net als de omvormer, de laadpaal of de warmtepomp — verplicht op zowel het eendraadschema als het situatieschema moet verschijnen.

Dat is sinds 1 april 2026 nog belangrijker geworden: op die datum trad een volledig nieuw onderdeel van het AREI in werking, specifiek voor gelijkstroom (DC)-installaties en batterijopslag. Ontbreekt je thuisbatterij op het schema, dan keurt de keurder de installatie af. Bovendien kan je bij schade of brand geen beroep doen op je brandverzekering als de installatie niet conform is gedocumenteerd.

Wat is een thuisbatterij precies?

Een thuisbatterij (ook wel: home energy storage system of HESS) slaat energie op die je zonnepanelen overdag produceren. Die energie gebruik je ’s avonds of ’s nachts, zodat je minder van het net afhankelijk bent.

Belangrijk onderscheid sinds 2026: naast de klassieke, vast aangesloten thuisbatterij bestaat er ook de stekkerbatterij (plug-and-play, max. 800 W per aansluiting). In Vlaanderen zijn stekkerzonnepanelen en stekkerbatterijen sinds 17 april 2026 officieel toegelaten en worden ze — net als een koelkast of wasmachine — beschouwd als een op zichzelf staand toestel. Je hebt er dus geen eendraadschema-aanpassing of keuring voor nodig, wel een verplichte aanmelding bij je netbeheerder. Een vaste thuisbatterij met een groter vermogen, aangesloten via een hybride omvormer op je verdeelkast, valt wel volledig onder de AREI-regels die in dit artikel aan bod komen. Netbeheerders in Wallonië (ORES, RESA) en Brussel (Sibelga) hanteren een vergelijkbaar onderscheid tussen kleine stekkertoestellen en vaste installaties; vraag bij twijfel na bij je eigen netbeheerder.

Populaire modellen op de Belgische markt in 2026 (indicatieve prijzen, incl. plaatsing):

Model	Capaciteit	Indicatieve prijs
Huawei LUNA 2000	5-30 kWh, modulair	vanaf €3.200 (5 kWh)
BYD HVS / HVM	2,56-22,1 kWh	vanaf €3.000 (5,1 kWh)
Gemiddeld 10 kWh-systeem	10 kWh	€5.500 - €7.000
Tesla Powerwall 3	13,5 kWh, hybride	€9.500 - €11.500
SolarEdge Energy Bank	9,7 kWh	geïntegreerd met SolarEdge-omvormer
Pylontech US5000	module van 4,8 kWh	vaak met externe hybride omvormer

Prijzen zijn indicatief (2026) en variëren sterk naargelang plaatsing, merk en promoties. Reken gemiddeld €650 tot €1.000 per kWh capaciteit.

Verplichte componenten op het eendraadschema

Een vaste thuisbatterijinstallatie bestaat uit meerdere componenten. Elk onderdeel moet zichtbaar zijn op je eendraadschema:

1. De hybride omvormer of batterij-omvormer

De hybride omvormer is het hart van het systeem: hij beheert de stroom tussen de zonnepanelen, de batterij en het net. Op je eendraadschema verschijnt de omvormer als een afzonderlijk symbool, verbonden met de AC-aansluitkring. Vermeld het merk, type en vermogen (kW / kVA). Ter referentie: de DC-spanning tussen zonnepanelen en omvormer ligt doorgaans tussen 400 en 800 V, terwijl de batterijspanning zelf tussen 48 en 400 V DC ligt — vermeld deze waarden waar relevant op het schema.

2. AC-beveiliging (automaat + differentieel)

De aansluiting van de omvormer op het net vereist een eigen automaat en differentieel in je verdeelkast. Noteer de waarden op het schema: stroomsterkte (A), karakteristiek (B of C), en het type differentieel (zie ook ons artikel over de werking van de differentieelschakelaar). Raadpleeg de handleiding van je omvormer: voor gladde DC-lekstromen die een batterij kan veroorzaken, schrijft het AREI sinds 1 april 2026 een gecertificeerd type B-differentieel voor. Voor de gepulseerde (rimpel-)lekstroom van een zuivere PV-omvormer zonder batterij volstaat doorgaans nog een type A op 30 mA, maar volg altijd de fabrikantinstructie.

3. DC-schakelaar of DC-ontkoppelaar

Tussen de batterij en de omvormer moet een duidelijke DC-schakelaar aanwezig zijn. Dit is een veiligheidscomponent die technici toelaat de batterij elektrisch te isoleren zonder de hele installatie spanningsloos te maken. Vermeld op het schema: spanningsniveau DC (V) en stroomsterkte (A).

4. Noodschakelaar (vereist bij eilandwerking)

Als je batterijsysteem voorzien is van eilandwerking (de woning kan van het net worden losgekoppeld en op eigen energie draaien), is een noodschakelaar verplicht. Deze schakelaar zorgt ervoor dat je installatie bij een netonderbreking veilig van het net wordt ontkoppeld en voorkomt teruglevering naar het net terwijl technici aan het werken zijn. Vermeld de schakelaar als apart symbool op het eendraadschema.

5. Energiemeter of slimme meter

Veel batterijsystemen gebruiken een CT-klem (stroomsensor) of een aparte energiemeter om verbruik en productie op te volgen. In combinatie met een digitale meter kan het systeem het batterijgebruik optimaliseren. Vermeld dit op het schema indien aanwezig.

AREI-vereisten: het nieuwe DC-hoofdstuk sinds 1 april 2026

De installatie van een thuisbatterij valt onder het AREI Boek 1 (installaties op laagspanning en zeer lage spanning voor woningen). Met het koninklijk besluit van 6 oktober 2025 (gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad op 29 oktober 2025, van kracht sinds 1 april 2026) kreeg het AREI voor het eerst een specifiek technisch kader voor gelijkstroom (DC)-installaties en batterijopslag. De belangrijkste nieuwe punten:

• DC-aardingsschema’s: de regels definiëren nu voor het eerst formeel de schema’s TN-C-S DC, TT DC en IT DC, naast de bestaande AC-schema’s.
• Gevoeligheidsformule voor differentieelbeveiliging bij DC: een aangepaste berekeningswijze bepaalt welke differentieelgevoeligheid nodig is bij gladde versus gerimpelde gelijkstroom.
• Overgangsbepalingen: installaties die vóór 1 april 2026 volledig werden gekeurd, blijven onder het oude regime vallen. Wie nu een thuisbatterij laat bijplaatsen of een bestaande installatie uitbreidt, moet volledig aan de nieuwe DC-voorschriften voldoen.
• Ventilatie: rondom de batterijmodules moet voldoende vrije ruimte zijn voor warmteafvoer. Controleer de vereiste afstanden in de installatiehandleiding.
• Scheiding AC- en DC-zones: de DC-bedrading (batterij → omvormer) mag niet samen met AC-bedrading in hetzelfde leidingkanaal worden gelegd zonder voldoende scheidende maatregelen.
• Aarding: het chassis van de batterij en de omvormer moeten correct worden geaard conform de algemene aardingsvereisten van het AREI.
• Synergrid C10/26: de omvormer en het batterijsysteem moeten voorkomen op de goedgekeurde Synergrid C10/26-lijst (meer dan 3.600 gehomologeerde eenheden) voor aansluiting op het laagspanningsnet.
• Driefasige aansluiting: omvormers van meer dan 5 kVA vereisen doorgaans een driefasige netaansluiting om netbalans te bewaren.

Vaste thuisbatterijen met een vermogen van meer dan 800 W worden beschouwd als een uitbreiding van de elektrische installatie en vallen volledig onder de AREI-keuringsplicht. Onder die drempel — bij een stekkerbatterij — geldt enkel de aanmeldingsplicht bij je netbeheerder, zonder keuring.

Thuisbatterij op het situatieschema

Het situatieschema toont de fysieke locatie van alle elektrische componenten in je woning. Voor een thuisbatterij voeg je toe:

• Locatie van de batterijmodules: technische ruimte, garage of meterkast — met vermelding van de ruimte en de wandlocatie
• Locatie van de omvormer: vaak naast de batterij of in de meterkast
• DC-kabeltraject: het traject van de DC-kabel tussen batterij en omvormer, bij voorkeur in een aparte leidingbuis
• AC-kabeltraject: het traject van de AC-kabel van de omvormer naar de verdeelkast
• Noodschakelaar: de exacte locatie, zichtbaar en bereikbaar (bij voorkeur nabij de elektriciteitsmeter)

Wat kost de keuring, en wie meldt je aan?

Elke uitbreiding van een bestaande elektrische installatie — en de plaatsing van een vaste thuisbatterij is een uitbreiding — vereist een nieuwe elektrische keuring door een erkend keuringsorganisme (o.a. Vinçotte, SOCOTEC, BTV, OCB, ACEG, Certinergie). Voor deze partiële keuring van een uitbreiding reken je indicatief op €100 tot €140 incl. btw; voor een volledige keuring van een nieuwe installatie ligt dat eerder tussen €145 en €195 incl. btw — vraag steeds een offerte op via verschillende erkende organismen. De keurder controleert:

• Of het bijgewerkte eendraadschema de batterijinstallatie correct weergeeft
• Of de beveiliging (automaat, differentieel) conform de AREI-vereisten en de handleiding is
• Of de aarding in orde is
• Of de installatie voldoet aan de Synergrid C10/26-normen

Na de keuring ontvang je een nieuw keuringsattest. Je bent ook verplicht de batterij te registreren bij je netbeheerder: Fluvius in Vlaanderen, ORES of RESA in Wallonië, Sibelga in Brussel. Let op: sinds april 2023 bestaat er in Vlaanderen geen gewestelijke premie meer voor thuisbatterijen — wie er vandaag een plaatst, financiert dit volledig zelf of via een groene lening. Reken dus niet langer op een subsidie bij je budgetberekening.

Veelgemaakte fouten

• Batterij niet vermeld op het schema: de keurder ziet een component die niet gedocumenteerd is en keurt af.
• DC-schakelaar vergeten: verplicht aanwezig en zichtbaar op het eendraadschema.
• Verkeerd differentieel type: gebruik altijd het type dat de fabrikant voorschrijft. Bij twijfel kies je voor type B (beschermt ook tegen gelijkstroomlekken uit de batterij).
• Geen Synergrid-goedkeuring: controleer vóór aankoop of het systeem op de C10/26-lijst staat — niet-gehomologeerde toestellen mogen niet aangesloten worden.
• Eilandwerking zonder noodschakelaar: dit is een ernstige veiligheidsovertreding.

⚠️ WAARSCHUWING: denk niet dat een grote, vast aangesloten thuisbatterij onder dezelfde vrijstelling valt als een stekkerbatterij van 800 W. Alleen kleine plug-and-play-systemen zijn vrijgesteld van keuring; alle andere thuisbatterijen moeten via een erkend installateur op het net worden aangesloten en gekeurd worden.

🚨 LEVENSGEVAAR: sleutel nooit zelf aan de DC-bekabeling tussen batterij en omvormer terwijl de installatie onder spanning staat. Batterijen leveren ook bij een uitgeschakelde AC-zijde nog gelijkspanning. Schakel altijd eerst de DC-schakelaar uit en laat DC-werkzaamheden over aan een erkend installateur.

✅ Dit mag je zelf doen: het eendraadschema en situatieschema tekenen of bijwerken zodra je weet welke componenten geplaatst worden.
🔧 Hiervoor heb je een erkend installateur nodig: de effectieve aansluiting van de batterij, de omvormer en de bijhorende AC/DC-beveiliging.
📋 Keuringsattest vereist: bij elke plaatsing van een vaste thuisbatterij (>800 W), af te leveren door een erkend keuringsorganisme.

Veelgestelde vragen

Moet elke thuisbatterij gekeurd worden?

Nee. Enkel stekkerbatterijen tot 800 W die als op zichzelf staand toestel worden aangesloten, ontsnappen aan de keuringsplicht — wel geldt een aanmeldingsplicht bij je netbeheerder. Elke vast aangesloten thuisbatterij met een hybride omvormer moet gekeurd worden.

Welk differentieel type heb ik nodig bij een thuisbatterij?

Volg in de eerste plaats de fabrikantinstructie. Bij twijfel, of bij gladde DC-lekstromen vanuit de batterij, is een gecertificeerd type B-differentieel de veiligste keuze sinds de nieuwe AREI-bepalingen van 1 april 2026.

Krijg ik nog een premie voor een thuisbatterij in 2026?

In Vlaanderen niet meer: de gewestelijke premie werd stopgezet voor installaties na 1 april 2023 (aanvragen voor oudere installaties konden nog tot 1 december 2024). Informeer bij je netbeheerder of gewest naar eventuele andere financiële voordelen.

Wat als mijn omvormer niet op de Synergrid C10/26-lijst staat?

Dan mag het systeem niet op het laagspanningsnet aangesloten worden en zal de keurder de installatie afkeuren. Controleer de actuele online lijst vóór aankoop — een download van enkele maanden oud kan alweer verouderd zijn.

Combineer je schema met de juiste tool

Een thuisbatterijinstallatie voegt meerdere nieuwe componenten toe aan je eendraadschema. Dat schema moet bijgewerkt worden vóór de keuring. Met de Eendraadschema app voeg je eenvoudig de omvormer, batterij, DC-schakelaar en noodschakelaar toe aan je bestaande schema. Het resultaat is een duidelijk, conform schema dat klaar is voor de keurder.

Lees ook onze artikelen over zonnepanelen op het eendraadschema, de combinatie van zonnepanelen met een laadpaal en alles wat je moet weten over de elektriciteitskeuring voor een volledig overzicht van je installatie.